PEREŁKA POWOJENNEGO MODERNIZMU NA KOLE


Są takie miejsca na Woli, które pomimo upływu lat nadal przyciągają warszawiaków oraz spełniają swoje zadanie, nakreślone wiele lat wcześniej. 

Do tego grona z pewnością możemy zaliczyć leżące między ulicami Ożarowską, al. Prymasa Tysiąclecia, Czorsztyńską i Deotymy osiedle Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej na Kole. To zaprojektowane przez parę architektów, Szymona i Helenę Syrkusów osiedle – nawiązujące do przedwojennych idei modernizmu i funkcjonalizmu – powstawało dziewięć lat, a jego budowę zakończono w 1956 roku. 

WSM Koło przeżywa dziś kolejny rozkwit. W czasach kiedy oddano je do użytku, osiedle było jednym z najnowocześniejszych takich obiektów w kraju. Niskie budynki o niezabudowanych przyziemiach stworzyły efekt otwartej przestrzeni, zostały też wyposażone w detale nadające wyrazu minimalistycznej bryle.

Podczas projektowania Syrkusowie idealnie wpasowali różnego rodzaju budynki w tereny zielone. WSM Koło była przyjazna dla mieszkańców. Architekci pomyśleli o pełnym zapleczu socjalnym, znajdując lokalizacje dla żłobków, przedszkoli, szkoły, domów społecznych. Osiedle było także budowane nowatorskimi technikami. To tutaj na szeroką skalę zastosowano prefabrykaty powstające z gruzobetonu.

Dzieło małżeństwa Syrkusów zauroczyło nie tylko mieszkańców. Najsłynniejszym chyba budynkiem w kompleksie jest blok przy ul. Sitnika 4. To pod ten adres trafił Pablo Picasso i na jednej ze ścian budynku narysował Syrenkę Warszawską, która zamiast miecza trzyma młot. Niestety dzieło Picassa zostało zamalowane przez mieszkańców, którym przeszkadzały tłumy turystów chcących na własne oczy zobaczyć rysunek malarza. Osiedle przyciągało także filmowców. W architekturze tego miejsca zakochał się Jan Fethke, który kręcił tu sceny do filmu „Irena do domu!” z Lidią Wysocką i Adolfem Dymszą w rolach głównych.

Osiedle trafiło do rejestru zabytków, a jego projekt i koncepcja do tej pory urzekają architektów i urbanistów. Duża w tym zasługa jego pomysłodawców. Szymon i Helena Syrkusowie pobrali się w 1926 roku. W tym samym roku założyli twórczą grupę Praesens, którą tworzyli wraz z Barbarą i Stanisławem Brukalskimi, Bohdanem Lachertem i Józefem Szanajcą. Para studiowała architekturę na Politechnice Warszawskiej, a Szymon Syrkus zdobywał również wiedzę na uniwersytetach w Wiedniu, Grazu, Rydze, Moskwie. Małżeństwo zajmowało się m.in. projektowaniem nowoczesnych osiedli społecznych oraz realizowało koncepcyjne domy jednorodzinne.

Za największe powojenne dzieło pary architektów uważa się właśnie awangardowe osiedle WSM Koło. Co ciekawe, na warszawskiej Pradze Syrkusowie wybudowali osiedle w tej samej technologii.

 

Data opublikowania: 17 grudnia 2018

Kategorie: ,

Inne aktualności

Miniatura 73165

Szkoła Podstawowa nr 166 – Wycieczka do ZOO

W ramach obchodów Dnia Dziecka uczniowie naszej szkoły wybrali się na wycieczkę do ZOO.  Ogród zoologiczny jest  wspaniałym miejscem do spędzenia wolnego czasu na świeżym powietrzu, a przy tym doskonałą okazją do uzupełnienia wiedzy przyrodniczej. Wszyscy z wielkim zachwytem  podziwiali wspaniałe zwierzęta i przepiękne...

Więcej

Znowelizowano ustawę o dodatkach mieszkaniowych

1 lipca 2021 r. znowelizowano ustawę z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U.2019.2133 j.t. ze zm.). Poniżej...

Ekopiknik w Przedszkolu Integracyjnym nr 209

W piątek 11 czerwca świętowaliśmy w przedszkolu zakończenie całorocznego projektu ekologicznego „Od najmłodszych lat z ekologią za pan brat”. Na...